Topervaringen van kinderen met de natuur

Ieder kind zou voor zijn 12e jaar een ‘topervaring’ in en met de natuur moeten hebben gehad". Dit quickacan-onderzoek gaat over het nader definiëren cq. onderbouwen van het begrip "topervaring". Er zijn wel noties dat het gaat om (intensieve) zintuiglijke beleving, een mogelijk meerdaags programma (natuurwerkweek), of een andere langdurige activiteit in de natuur (bv. een jaar schooltuin), of een "zorgtaak" in de natuur waarin de eigen verantwoordelijkheid genomen dient te worden. Dat zijn echter noties die wel verder onderbouwd moeten worden. Het gaat dan om het op een rij zetten van onderzoeken en rapporten waarin aangegeven wordt WELKE natuurervaringen beter beklijven bij jongeren dan andere.” Binnen één maand moest het antwoord gegeven worden.

De publicatie betreft een quickscan, een snelle verkenning, als een eerste antwoord op deze vraag. De scan bestaat uit zes verschillende antwoorden, geschreven door zes verschillende experts op het gebied. Zes experts ook met zes verschillende achtergronden: van wetenschap tot praktijkervaring. Hierdoor ontstaat een goed beeld van de kennis over topervaringen in de natuur in binnen- en
buitenland.

Het antwoord op de vraag bleek niet eenduidig of eenvoudig. Een simpel recept voor een topervaring is evenmin te geven, en bovendien is een topervaring heel persoonlijk. Zo zijn er aanwijzingen dat informeel leren (buiten schooltijd) belangrijker is dan leren op school, maar worden er juist ook veelbelovende resultaten gerapporteerd van activiteiten op school. Er wordt enerzijds gepleit voor activiteiten ver weg, én anderzijds juist dichtbij in de directe woonomgeving. Er wordt gesproken van ervaringen zonder inmenging van volwassenen, maar ook over de rol van
inspirerende volwassenen.